İzmir Körfezi Midyelerinde Tehlikeli Virüsler Tespit Edildi: Hepatit A ve Norovirüs Riski!

Son dönemde midye tüketimiyle ilgili endişe yaratan bir bilimsel çalışma, İzmir Körfezi’ni gündeme oturttu. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi ile Adnan Menderes Üniversitesi Veteriner Fakültesi’nin ortaklaşa yürüttüğü ve TÜBİTAK tarafından desteklenen araştırma, körfezden toplanan kara midyelerde (Mytilus galloprovincialis) yüksek oranda viral kontaminasyon olduğunu ortaya koydu.

Bir yıl süren detaylı izleme sonucunda elde edilen bulgular şöyle:

• İncelenen midye örneklerinin %26,7’sinde Hepatit A virüsü (HAV) saptandı.
• %30’unda ise Norovirüs (NoV) tespit edildi.
• Parazitlere (örneğin Toxoplasma gondii veya Microsporidium) rastlanmadı, ancak viral yük dikkat çekici düzeydeydi.

Araştırma kapsamında dört mevsim boyunca körfezin farklı noktalarından (Bayraklı, Bostanlı, İnciraltı, Degaj, Mersin Körfezi, Mordoğan gibi bölgeler) örnekler alındı. Moleküler yöntemlerle (PCR analizi) yapılan incelemelerde virüslerin özellikle midyenin yenilebilir etli kısmında yoğunlaştığı belirlendi. Bu durum, midyelerin filtre beslenme özelliği nedeniyle kirli sulardaki virüsleri bin kata varan oranda biriktirebildiğini gösteriyor.

Gıda Mühendisi ve akademisyen Bülent Şık’ın değerlendirmesiyle, bu virüslerin varlığı körfez suyuna insan kaynaklı fekal atıkların (kanalizasyon) karıştığının en güçlü kanıtı niteliğinde. Hepatit A ve Norovirüs, fekal-oral yolla bulaşan patojenler olup, genellikle kanalizasyonla kirlenmiş sulardan kaynaklanıyor.

Bu virüsler insan sağlığını nasıl etkiliyor?

• Hepatit A: Karaciğer iltihabına (hepatit) yol açar. Sarılık, halsizlik, iştahsızlık, mide bulantısı, karın ağrısı gibi belirtiler görülür. Genellikle kendiliğinden iyileşse de bağışıklığı zayıf kişilerde ciddi komplikasyonlara neden olabilir.
• Norovirüs: Çok bulaşıcıdır; ani başlayan şiddetli kusma, ishal, karın krampları ve ateş yapar. Sadece 10-100 virüs partikülü bile enfeksiyon için yeterlidir. Özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı olanlarda dehidrasyon riski yüksektir.

Uzmanlar ne öneriyor?

• Kaynağı belirsiz, sahilden toplanmış midyeleri çiğ veya az pişmiş tüketmekten kesinlikle kaçının.
• Midyeleri en az 85-90°C’de iyice pişirerek virüsleri inaktive edin (kaynatma, fırınlama veya buharda pişirme etkili yöntemlerdir).
• Marketlerden sertifikalı, kontrollü ve işlenmiş midye ürünleri tercih edin.
• Genel hijyen kurallarına dikkat edin: Ellerinizi sık yıkayın, midyeleri temizlerken dikkatli olun.

Bu araştırma, deniz ürünlerinin güvenliği ve kıyı sularının kirliliği konusunda önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Özellikle Ege Bölgesi’nde midye sevenler için kaynak seçimi artık daha kritik hale geldi. Sağlık Bakanlığı ve ilgili kurumların konuya ilişkin ek önlemleri yakından takip etmekte fayda var.

susmaz.com – Gerçekleri susmadan paylaşmaya devam ediyoruz!